กสทช. เดินหน้าคุมเข้มแพลตฟอร์มออนไลน์หรือ OTT เพื่อสกัดข่าวปลอมและเนื้อหาบิดเบือน พร้อมเตรียมหารือโรดแมปทีวีดิจิทัลหลังเทศกาลสงกรานต์ โดย ศ.กิตติคุณ ดร.พิรงรอง รามสูต กรรมการ กสทช. ด้านกิจการโทรทัศน์ เปิดเผยผลการประชุมต่อเนื่องครั้งที่ 11/2569 เมื่อวันที่ 8 เมษายน 2569 ว่า ที่ประชุมได้พิจารณาร่างแผนแม่บทกิจการกระจายเสียงและโทรทัศน์ ฉบับที่ 3 (2569-2573) โดยเน้นการคุ้มครองผู้บริโภคและการกำกับดูแลแพลตฟอร์มดิจิทัลให้สอดคล้องกับพฤติกรรมผู้บริโภคยุคใหม่ที่หันไปใช้สื่อออนไลน์มากขึ้น

คุม OTT เข้ม สกัดข่าวปลอม-เนื้อหาบิดเบือน

ศ.กิตติคุณ ดร.พิรงรอง รามสูต เปิดเผยว่า หนึ่งในสาระสำคัญของร่างแผนแม่บทฉบับใหม่ คือการยกระดับการคุ้มครองผู้บริโภคจากเนื้อหาที่เป็นเท็จ บิดเบือน หรือเป็นอันตราย โดยจะกำหนดแผนปฏิบัติการและตัวชี้วัดที่ชัดเจน เพื่อให้การกำกับดูแลมีประสิทธิภาพมากขึ้นในยุคที่ข้อมูลข่าวสารแพร่กระจายอย่างรวดเร็ว

ขณะเดียวกัน การกำกับดูแลแพลตฟอร์ม OTT (Over-the-Top) ซึ่งเป็นบริการเผยแพร่เนื้อหาผ่านอินเทอร์เน็ต จะถูกปรับแนวทางให้เหมาะสมกับบริบทใหม่ โดย กสทช. จะทำงานร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เช่น สำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ (ETDA) เพื่อกำหนดกติกาที่สมดุล ไม่เข้มงวดเกินไป แต่ยังสามารถควบคุมความเสี่ยงด้านข่าวปลอมได้

ปรับกติกา OTT ให้สอดคล้องกฎหมาย-ไม่เทียบทีวีเดิม

การกำกับ OTT จะเชื่อมโยงกับพระราชกฤษฎีกาการประกอบธุรกิจบริการแพลตฟอร์มดิจิทัล พ.ศ. 2565 ซึ่งกำหนดให้แพลตฟอร์มต้องขึ้นทะเบียนกับ ETDA อยู่แล้ว อย่างไรก็ตาม กสทช. ย้ำว่า ไม่สามารถใช้เกณฑ์เดียวกับผู้รับใบอนุญาตทีวีหรือวิทยุแบบเดิมได้ จำเป็นต้องออกแบบหลักเกณฑ์ใหม่ให้เหมาะสมกับธรรมชาติของแพลตฟอร์มดิจิทัล

แนวทางดังกล่าวสะท้อนการปรับตัวของหน่วยงานกำกับดูแลต่อภูมิทัศน์สื่อที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะการเติบโตของบริการสตรีมมิงและโซเชียลมีเดียที่เข้ามามีบทบาทแทนสื่อดั้งเดิม

เร่งวางโรดแมปทีวีดิจิทัล รับพฤติกรรมผู้ชมเปลี่ยน

อีกประเด็นสำคัญที่อยู่ระหว่างการพิจารณา คือทิศทางการพัฒนาอุตสาหกรรมโทรทัศน์ในระยะ 5 ปีข้างหน้า โดย กสทช. ยอมรับว่าพฤติกรรมผู้บริโภคเปลี่ยนไปอย่างชัดเจน หันไปเสพคอนเทนต์ผ่านออนไลน์มากขึ้น ทำให้ทีวีดิจิทัลต้องปรับตัว

แนวทางในแผนแม่บทจะมุ่งให้ประชาชนยังสามารถเข้าถึงบริการทีวีแบบเดิมได้ ขณะเดียวกันต้องพัฒนาให้รองรับการรับชมย้อนหลังและการเชื่อมต่อกับแพลตฟอร์มออนไลน์ เพื่อเพิ่มความสามารถในการแข่งขันของผู้ประกอบการในอุตสาหกรรม

ถกแผนแม่บท-คลื่นความถี่ ดันการแข่งขันเสรี

ด้าน นายไตรรัตน์ วิริยะศิริกุล รองเลขาธิการ รักษาการแทนเลขาธิการ กสทช. เปิดเผยว่า ที่ประชุมได้หารือร่างแผนแม่บทอย่างกว้างขวาง เพื่อกำหนดทิศทางการใช้คลื่นความถี่และการพัฒนาอุตสาหกรรมให้เกิดประโยชน์สูงสุดต่อสังคม

เป้าหมายสำคัญคือการสร้างระบบการแข่งขันที่เสรีและเป็นธรรม ให้ผู้ประกอบการสามารถแข่งขันได้ภายใต้กติกาที่ชัดเจน พร้อมยกระดับมาตรฐานสื่อมวลชนให้มีคุณภาพและจริยธรรมตามมาตรฐานสากล

นอกจากนี้ ยังมีการพิจารณาร่างประกาศที่เกี่ยวข้องกับการบริหารคลื่นความถี่ การอนุญาตโครงข่ายเฉพาะองค์กร (Private Network) และมาตรฐานเทคนิคสำหรับอากาศยานไร้คนขับ รวมถึงระบบวิทยุคมนาคมต่าง ๆ โดยจะเปิดรับฟังความคิดเห็นจากประชาชนและผู้มีส่วนได้เสียก่อนประกาศใช้

อนุมัติโครงการ USO ใหม่ ป้องกันอาชญากรรมข้อมูล

ที่ประชุมยังเห็นชอบโครงการภายใต้แผน USO ฉบับที่ 4 เพิ่มเติมอีก 1 โครงการ คือโครงการบริหารจัดการการใช้งานข้อมูลเพื่อป้องกันอาชญากรรมต่อประชาชน วงเงิน 927.9 ล้านบาท ซึ่งมีเป้าหมายยกระดับความปลอดภัยด้านดิจิทัล

โครงการดังกล่าวสะท้อนบทบาทของ กสทช. ในการสนับสนุนโครงสร้างพื้นฐานด้านโทรคมนาคมเพื่อประโยชน์สาธารณะ ไม่เพียงแค่การสื่อสาร แต่รวมถึงการรักษาความปลอดภัยในยุคดิจิทัล

ทั้งนี้ วาระการพิจารณาร่างแผนแม่บทยังไม่แล้วเสร็จ โดยจะมีการนำกลับเข้าสู่ที่ประชุมอีกครั้งในวันที่ 21-22 เมษายน 2569