ษิทรา เบี้ยบังเกิด หรือ ทนายตั้ม และ บุญยนุช แสงศรี หรือ ออยศรี ต่างเดินหน้ายื่นเรื่องต่อกระทรวงมหาดไทย ขอให้ตรวจสอบการดำเนินงานของมูลนิธิหลายแห่ง โดยมีประเด็นสำคัญอยู่ที่การเปิดรับเงินบริจาค การขออนุญาตตาม พ.ร.บ.ควบคุมการเรี่ยไร พ.ศ. 2487 และการใช้เงินให้ตรงตามวัตถุประสงค์ที่แจ้งไว้ เมื่อวันที่ 9 พฤศจิกายน 2569 ทั้งสองฝ่ายต่างนำข้อมูลและหลักฐานเข้าสู่หน่วยงานรัฐ ทำให้ประเด็นเงินบริจาคของมูลนิธิกลายเป็นข้อพิพาทที่ขยายวงกว้างขึ้น

ทนายตั้มยื่นตรวจสอบ 11 มูลนิธิ 1 สมาคม เปิดรายชื่อองค์กรดัง

เมื่อวันที่ 9 พฤศจิกายน 2569 ทนายตั้มนำเอกสารและหลักฐานยื่นถึง อนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ขอให้ตรวจสอบการดำเนินงานของมูลนิธิ 11 แห่ง และสมาคม 1 แห่ง โดยเฉพาะการขออนุญาตเปิดรับบริจาคในช่วงที่ประเทศเผชิญสถานการณ์วิกฤต ว่าดำเนินการถูกต้องตามระเบียบและ พ.ร.บ.ควบคุมการเรี่ยไรหรือไม่

ทนายตั้มชี้แจงว่า การร้องเรียนครั้งนี้ไม่ได้มุ่งเป้าเฉพาะองค์กรที่มีความขัดแย้งกับตนเอง แต่ต้องการให้ตรวจสอบทุกองค์กรอย่างเท่าเทียม โดยรายชื่อส่วนใหญ่เป็นองค์กรที่มีข้อมูลการเปิดรับบริจาคปรากฏต่อสาธารณะอยู่แล้ว

รายชื่อองค์กรที่ทนายตั้มเสนอให้ตรวจสอบ ประกอบด้วย มูลนิธิกัน จอมพลังช่วยสู้, มูลนิธิคนตื่นธรรม, มูลนิธิศุกล ของซอง ดูฮี, สมาคมสายธารสะพานบุญ, มูลนิธิยามเฝ้าแผ่นดิน, มูลนิธิร่วมกตัญญู, มูลนิธิเพจอีจัน, มูลนิธิก้าวคนละก้าว, มูลนิธิปวีณาหงสกุลเพื่อเด็กและสตรี, มูลนิธิป่อเต็กตึ๊ง, มูลนิธิเพชรเกษม และมูลนิธิไทยนาคา

นอกจากนี้ ทนายตั้มยังระบุว่า ได้พิจารณานำมูลนิธิทีมงานทนายประชาชนเพื่อเยาวชนและสังคม ซึ่งตนเองเป็นผู้เกี่ยวข้อง เข้าสู่รายชื่อที่ขอให้ตรวจสอบด้วยเช่นกัน เนื่องจากเคยมีการขอเรี่ยไรเงินในอดีต แต่เป็นเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นมานานกว่า 10 ปีแล้ว และเห็นว่าคดีขาดอายุความ

ออยศรีสวนกลับ ยื่นตรวจสอบมูลนิธิคนตื่นธรรม-เป็นหนึ่ง-ทนายประชาชนฯ

ขณะที่อีกด้านหนึ่ง บุญยนุช แสงศรี หรือ ออยศรี เจ้าของเพจเฟซบุ๊ก “ออยศรีและผองเผือก” พร้อมด้วย ธนาคาร น้อยพิทักษ์ ทนายความ เดินทางเข้ายื่นหนังสือต่อกรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย ขอให้ตรวจสอบข้อเท็จจริงเกี่ยวกับมูลนิธิ 3 แห่ง ได้แก่ มูลนิธิคนตื่นธรรม, มูลนิธิเป็นหนึ่ง และมูลนิธิทีมงานทนายประชาชนเพื่อเยาวชนและสังคม ของทนายตั้ม

ประเด็นที่ออยศรีนำมาร้องเรียนมีทั้งการเปิดรับเงินบริจาค การใช้เงินไม่ตรงตามวัตถุประสงค์ที่แจ้งไว้ ตลอดจนการตรวจสอบเส้นทางการเงิน โดยเฉพาะกรณีมูลนิธิคนตื่นธรรม ซึ่งมีข้อสังเกตเกี่ยวกับเงินบริจาคเพื่อช่วยเหลือผู้ประสบภัยน้ำท่วมที่ปรากฏว่ามีเงินเหลือ และมีการกล่าวถึงการนำเงินไปซื้อที่ดินเพื่อสร้างสถานปฏิบัติธรรม จึงต้องการให้กรมการปกครองตรวจสอบว่าการดำเนินการดังกล่าวสามารถทำได้ตามวัตถุประสงค์และข้อกฎหมายหรือไม่

อีกประเด็นคือการเปิดรับบริจาคผ่านบัญชีส่วนบุคคล โดยมีข้อสงสัยเกี่ยวกับการชักชวนทำบุญซื้อเทียนพรรษา และการใช้บัญชีของบุคคลในครอบครัวรับเงินบริจาค ซึ่งฝ่ายผู้ร้องเห็นว่าควรตรวจสอบรายการรับจ่ายและเส้นทางการเงินอย่างละเอียด ไม่ใช่เพียงการนำรายการเดินบัญชี (Statement) มาเปิดเผยเท่านั้น

เปิดปมมูลนิธิทนายตั้ม ย้อนตรวจสอบการเปิดรับบริจาคในอดีต

สำหรับมูลนิธิทีมงานทนายประชาชนเพื่อเยาวชนและสังคม ออยศรีนำหลักฐานมาแสดงเพื่อขอให้หน่วยงานรัฐตรวจสอบเช่นกัน โดยตั้งข้อสังเกตว่า แม้ก่อนหน้านี้ทนายตั้มจะเคยระบุว่าไม่เคยเปิดรับบริจาค แต่จากข้อมูลที่นำมาแสดงพบว่าเพจของมูลนิธิเคยเผยแพร่ข้อความเชิญชวนให้ประชาชนบริจาคหลายครั้ง

นอกจากนี้ ยังมีข้อกล่าวอ้างเกี่ยวกับการใช้บัญชีส่วนตัวชักชวนให้โอนเงินเพื่อจัดตั้งมูลนิธิ จึงต้องการให้กรมการปกครองตรวจสอบว่าการดำเนินการดังกล่าวมีการขออนุญาตตาม พ.ร.บ.ควบคุมการเรี่ยไร พ.ศ. 2487 หรือไม่ รวมถึงมีการจัดทำเอกสารชี้แจงและปิดโครงการรับบริจาคถูกต้องตามขั้นตอนหรือเปล่า

ส่วนมูลนิธิเป็นหนึ่ง ของ ชลิดา พะละมาตย์ หรือ ต้นอ้อ ประธานมูลนิธิ ออยศรีขอให้ตรวจสอบการรับเงินบริจาคผ่านบัญชีส่วนตัวของประธานมูลนิธิและบุคคลใกล้ชิด พร้อมตั้งข้อสังเกตเกี่ยวกับคดีการจัดตั้งมูลนิธิในอดีต ซึ่งฝ่ายผู้ร้องระบุว่าได้เข้าสู่กระบวนการพิจารณาของศาลแล้ว อย่างไรก็ตาม ประเด็นที่ต้องการให้หน่วยงานตรวจสอบเพิ่มเติมคือการรับบริจาคและเส้นทางการเงิน

มหาดไทยชี้หลักเกณฑ์เรี่ยไร ต้องขออนุญาตและทำบัญชีให้ชัดเจน

ด้าน วิรุฬห์ สิทธิวงศ์ รองอธิบดีกรมการปกครอง ให้ข้อมูลเกี่ยวกับหลักเกณฑ์การจัดตั้งมูลนิธิและสมาคมว่า หากดำเนินการในกรุงเทพมหานครต้องยื่นคำขอต่อกรมการปกครอง ส่วนองค์กรที่ตั้งอยู่ในต่างจังหวัดให้ยื่นเรื่องผ่านศาลากลางจังหวัด โดยจะมีคณะกรรมการพิจารณาคุณสมบัติ วัตถุประสงค์ และการจัดทำบัญชีขององค์กร

สำหรับความแตกต่างระหว่างการรับบริจาคกับการเรี่ยไรนั้น หากเป็นการให้เงินระหว่างบุคคลทั่วไปหรือคนรู้จักกัน ไม่ถือเป็นการเรี่ยไรในลักษณะเดียวกับการเปิดรับเงินจากสาธารณชน แต่หากมีการประชาสัมพันธ์เชิญชวนให้ประชาชนทั่วไปบริจาคโดยไม่มีการควบคุม อาจเข้าข่ายการเรี่ยไรที่ต้องปฏิบัติตามกฎหมาย

ทั้งนี้ มูลนิธิและสมาคมมีหน้าที่นำเงินที่ได้รับไปใช้ตามวัตถุประสงค์ที่แจ้งไว้ รวมถึงต้องจัดทำบัญชีให้สามารถตรวจสอบได้ ประเด็นดังกล่าวจึงเป็นข้อกฎหมายสำคัญที่หน่วยงานรัฐต้องพิจารณาจากข้อเท็จจริงและหลักฐานของแต่ละองค์กร

ออยศรีเปิดศึกตอบโต้ปมบุ๋ม ปนัดดา ปฏิเสธข้อกล่าวหาเว็บพนัน

นอกจากการร้องตรวจสอบมูลนิธิแล้ว ออยศรียังกล่าวถึงข้อพิพาทกับ บุ๋ม ปนัดดา โดยระบุว่าการดำเนินการของตนเป็นการใช้สิทธิในฐานะผู้เสียหาย พร้อมตั้งข้อสังเกตเกี่ยวกับการบริหารจัดการเงินบริจาคและการจัดสรรงบประมาณเพื่อช่วยเหลือประชาชน

ขณะเดียวกัน ออยศรีปฏิเสธข้อกล่าวหาว่าตนเองหรือครอบครัวมีส่วนเกี่ยวข้องกับเว็บพนันออนไลน์ โดยยืนยันว่าครอบครัวประกอบธุรกิจขายผลไม้ และพร้อมนำพยานหลักฐานเข้าสู่กระบวนการศาลหากมีการฟ้องร้อง พร้อมขอให้ทุกฝ่ายหลีกเลี่ยงการกล่าวหาและการดิสเครดิตกัน

สถานการณ์ครั้งนี้จึงไม่ได้มีเพียงการร้องเรียนเรื่องเงินบริจาค แต่ยังสะท้อนความขัดแย้งระหว่างบุคคลและองค์กรที่ต่างฝ่ายต่างนำข้อมูลของอีกฝ่ายเข้าสู่การตรวจสอบ อย่างไรก็ตาม ข้อกล่าวหาและข้อสงสัยทั้งหมดที่ปรากฏยังต้องผ่านการตรวจสอบจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง โดยองค์กรและบุคคลที่ถูกร้องเรียนยังมีสิทธิชี้แจงและต่อสู้ตามกระบวนการกฎหมาย